در چنین روزی... (سوم شهریور 1320 و اشغال شهر مرزی بیله‌سوار اردبیل)

در چنین روزی... (سوم شهریور 1320 و اشغال شهر مرزی بیله‌سوار اردبیل)
در سحرگاه روز ۲۵ اوت ۱۹۴۱ میلادی برابر با سوم شهریور ۱۳۲۰ شمسی، درست ۱۱ روز بعد از انتشار منشور آتلانتیک که طی آن «چرچیل» و «روزولت» آزادی استقلال و حق تعیین سرنوشت را برای کلیه ملل جهان به رسمیت شناخته بودند، کشور بی‌طرف ایران از شمال و جنوب مورد تجاوز قرار گرفت و نیروهای شوروی و انگلستان با توسل به همان شیوه‌هایی که به دشمنان خود نسبت می‌دادند، به ایران حمله کردند.
نیروهای روسیه در آن تاریخ از چندین نقطه شمالی ایران از جمله جلفا، خداآفرین، بیله‌سوار، گرمی، آستارا و نمین به خاک ایران وارد شده و شهرهای شمالی ایران را به اشغال خود درآوردند.
فجیع‌ترین جنایت نیروهای شوروی در حمله به ایران در سوم شهریور ۱۳۲۰ در شهرستان بیله‌سوار مغان رخ داد به‌طوری که در جریان این حمله نابرابر، همه سربازان مستقر در بیله‎سوار تا آخرین نفس جنگیده و در راه میهن به شهادت رسیدند و تعدادی از اهالی بیگناه شهر نیز جان خود را از دست دادند.
پس از حمله قوای اتحاد جماهیر شوروی، مردم غیور شمال استان اردبیل به همراه سربازان تا ظهر در مقابل حمله متجاوزان ایستادگی کرده اما به علت نبود امکانات و تعداد کم سربازان مستقر در مرز، شهر بیله سوار سقوط می‌کند و قشون بیگانه این شهر را به اشغال خود درمی‌آورد.
سه روز بعد از اشغال بیله سوار مغان یعنی در روز ششم شهریور 1320 مردم بیله‌سوار در جنوب شرقی پاسگاه نزدیک مرز، پیکر مرزداران شهید را دفن می‌کنند که امروزه محل دفن این سربازان «گلزار شهدای گمنام و مرزدار» نامگذاری و این تاریخ به نام روز بیله سوار نامگذاری شده است و اکنون با گذشت 80 سال هنوز هم خانواده‌های سربازان برای زیارت مزار شهدای خود به بیله سوار می‌آیند.
???? حوزه هنری استان اردبیل نیز برای زنده نگه داشتن یاد شهدا و روح مقاومت در شهر بیله سوار و شهرهای مرزی، سال 1393 کتابی را با عنوان «یک روز از تاریخ ایران» با موضوع قشون‌کشی ارتش سرخ به ایران در شهریور ۱۳۲۰ و مقاومت عشایر در مقابل این تهاجم به قلم «احد بیوته» نویسنده‌ای از خطة مغان در 1000 نسخه چاپ کرده است.
ـــــــــــــــــــــــــــــــــ