عیب مبین تا هنر «آوینی» آری به دست

باید در جست‌وجوی حقیقت بود و این متاعی است که هر کس براستی طالبش باشد، آن را خواهدیافت و در نزد خویش نیز خواهدیافت... . سید مرتضی آوینی در حالی این عبارات را بیان می کند که خود در جستجوی حقیقت برای رسیدن به دانایی شربت شهادت به سر کشید.
سید شهیدان اهل قلم را پیش از آنکه روایتگر روایت فتح بدانیم باید او را راوی اندیشه ای بدانیم که از خود بر جای گذاشت و آن چیزی نیست جز اندیشه هنری شهید سید مرتضی آوینی.
هم او در تبیین معنای هنر می نویسد: «در زبان ما، هرگز هنر به معنایی که این روزها مصطلح است، به کار نمی رفته است. ارباب هنر، ارباب کمال بوده اند...؛ حال آن که هنر در معنای اصطلاحی آن، نه به مفهوم کمال و فضیلت، بلکه به مجموعه مساعی خاصی اطلاق می گردد که توسط جماعت هنرمندان و منتزع از سایر مظاهر حقیقت در حیات بنی آدم انجام می شود. قدما هنر را به همین مفهوم به کار می برده اند و اگر می گفته اند «عیب مبین تا هنر آری به دست» هنر را مفهومی در مقابل عیب و به معنای کمال و فضیلت اعتبار می کرده اند. مفهوم اصطلاحی هنر، در این قرن اخیر باب شده است.»
با وقوع انقلاب اسلامی هنر در مفهومی جدید قد علم می کند که قبل از آن در مفاهیم ارزشی و دینی در دوره رضاشاهی جایگاهی نداشت. با انقلاب اسلامی ایران مفاهیمی چون دفاع از ارزش ها، دفاع از حق مظلوم، و توجه به ارزش های ایجاد شده در دوران هشت سال دفاع مقدس نقش کلیدی در هنر بعد از انقلاب داشته و دارند. کسی که بیش از سایرین این مفاهیم را در قالب و زبان هنر جاری و ساری نمود سید مرتضی آوینی بود. در اثر تلاش ها و مجاهدت های این سید شهید بود که الان شاهد این هستیم که هنرمندان بسیاری با داشتن روحیه انقلابی به خلق آثار هنری مرتبط با مضامین دینی و انقلابی می پردازند.
هنرمندان به رسالت ذاتی خود که همان انتقال مفاهیم انسانی به نوع بشر است، به خوبی عمل می نمایند و ذات خود را با حقیقت عالم وجود و با روح کلی عالم پیوند زده اند؛ طبق باور شهید آوینی که انسان در فطرت خویش دارای شعور باطنی نسبت به حقیقت عالم است که ما آن را شعور باطن می خوانیم. این شعور باطن، دارای پیوندی بی واسطه و مستقیم با حقیقت کلی عالم است و از آن جا که حقیقت عالم وجودْ مطلق کمال و جمال است، انسان دارای شعور فطری نسبت به کمالات و فضایل و زیبایی هاست.
این اندیشه متعالی آوینی است که وی را در روز بیستم فروردین ماه سال 1372 به فکه کشاند تا فیلم مستند شهری در آسمان را روایت کند و در همانجا نیز با اصابت ترکش مین در زمین مانده از دوران هشت سال دفاع مقدس به درجه رفیع شهادت نائل آمد و همان روز نیز در تقویم رسمی کشور به روز « هنر انقلاب اسلامی» نامگذاری شد.
-----------------------------------------------------------
علی آقایاری