تولیدات حوزه هنری باید پاسخ گوی دغدغه های فرهنگی جامعه باشد

•    شاخص ترین تولیدات سال95 را که توسط حوزه هنری استان تولید شده را نام ببرید ؟

تولیدات و اتفاقات هنری رخ داده در چند سال اخیر در حوزه هنری آذربایجان شرقی  شاخص و مطلوب است. با توجه به اینکه حوزه هنری مرکز، اولویت هایی را برای نیل به آرمانها و اهداف انقلاب اسلامی ترسیم کرده و مراکز استانی در این میان نقش محوری و اثرگذاری دارند، در حد توان سعی بر اینست که تمام تولیدات همسو و هماهنگ با سیاست های کلی امور استانها باشد، هرچند در ابتدای سال در برنامه ریزی هایمان با همکاران استانی در شورای فرهنگی، نگاه تولید محوری در استان داشته ایم و برای هر واحد هنری حداقل یک تولید شاخص در نظر گرفته ایم که به حول و قوه الهی و حمایت های جناب دکتر میلانی ریاست محترم حوزه هنری، اکثراً محقق شده است. نکته مهم در حوزه هنری استان و در مسیر تولیدات هنری،  رویکردِ تقویت هنرمندان بومی است. علی ایّحال علاوه بر تولیدات هنری، برنامه و فعالیت های شاخص و تأثیرگذاری منجمله بزرگداشت هفته هنر انقلاب، بزرگداشت و همایش شهریار، آیین تجلیل از فخرالذاکرین، یادواره سراسری ادبی هنری خط سرخ منا همزمان با اولین سالگرد حادثه منا داشتیم که منجر به جریان سازی و تولید آثار انبوه در این زمینه شد.
با این توصیف، شاخص ترین تولیدات سال 95 حوزه هنری آذربایجان شرقی در بخش های مختلف عبارتند از:
در واحد ادبیات و آفرینش های ادبی مجموعه کتاب های کنگره بین المللی شهریار شامل؛  10 عنوان کتاب نفیس( در زمینه شهریار پژوهی با موضوعات مختلف).  در دفتر فرهنگ و مطالعات پایداری، کتاب سیمرغ جنگ ( خاطرات رزمنده لشکر 31 عاشورا، علی اکبر دانشور به قلم رضا قلیزاده) و کتاب شش و سی دقیقه عصر(خاطرات خلبان سمندریان).  در بخش هنرهای تجسمی: کتاب عکس گمشده ( مجموعه عکس از جبهه های  جنوب و کاروان راهیان نور)، مجموعه تصویرسازی دعاها و     نیایش¬های نهمین جشنواره دست های کوچک دعا، و همچنین کتاب  مجموعه آثار تجسمی خط سرخ منا (شامل کاریکاتور، پوستر و تصویرسازی).  در بخش موسیقی آلبوم صوتی شبیر شامل مجموعه نواهای محرم. در بخش هنرهای تصویری، فیلم مستند پرتره فخر الذاکرین حاج فیروزآ  و مجموعه مستندهای مدافعان حرم را می توان نام برد.

•    به عنوان معاون فرهنگی حوزه هنری اصلی ترین دغدغه شما در حوزه فعالیت معاونت فرهنگی چیست؟

نگاه ما به موضوع هنر، یک نگاه گره خورده با تعهد و آرمان گرایی است. ما هنر را به عنوان بستر و ابزاری مناسب برای انتقال اندیشه های دینی، آرمان های انقلاب اسلامی می دانیم چون زبان هنر گویا ترینِ زبان هاست. بنابرین در اکثر تولیدات و برنامه های اجرایی حوزه هنری آذربایجان شرقی، آثار و فعالیت های جریان ساز  مدّ نظر قرار می گیرند. چرا که اعتقاد بر اینست که تولیدات حوزه هنری باید پاسخ گوی دغدغه های فرهنگی جامعه باشد. فلذا بعنوان خادم فرهنگی شخصاً دغدغه دارم اثری در حوزه هنری استان تولید شود که به‌ وجود آورنده یک جریان پیرامون یک موضوع  یا مسأله باشد؛ مثلا کاری که در خصوص حادثه منا  حوزه هنری آذربایجان شرقی انجام داد و مجموعه آثار ارزشمندی در زمینه هنرهای تجسمی و ادبیات تولید شد. یا کاری که همکاران خراسان شمالی در زمینه کاریکاتور با موضوع هولوکاست کردند. یا مجموعه آثار شاخص در زمینه ادبیات پایداری و دفاع مقدس ...  این نوع فعالیت های جریان ساز و شاخص، خوب است  چرا که هم محتوا دارند و به تولید آثار منجر می شوند  و هم  حضور در جریانات روز انقلاب است... با این دست فعالیت هاست که حوزه هنری  به تعبیر بزرگان « نماد فرهنگی انقلاب » است .
•    محوری ترین فعالیت های حوزه هنری از ابتدای سال تاکنون کدام برنامه ها بوده است؟

حوزه هنری نهادی است که مبتنی بر آرمان ها و ارزش های انقلاب اسلامی تشکیل و رسالت اصلی آن پرورش و تربیت هنرمندان متعهد و تولید آثار فاخر انقلابی است. بنابراین تمام تلاشمان به این مسئله معطوف است که از هنرمندان ارزشی و انقلابی حمایت کرده و در تولید آثار هنری چون فیلم، تئاتر، تجسمی، ادبیات و.... هر چه بیشتر به هدف والای حوزه هنری نزدیک شویم. به صراحت می توان گفت همین ویژگی پرداخت به هنر انقلاب است که حوزه هنری را از سایر نهادهای فرهنگی متمایز کرده است.
بر همین اساس در ابتدای سال در گرامی داشت هفته هنر انقلاب،  برنامه های محوری خود را با جشن هنر انقلاب و تقدیر و تجلیل از بیش از 40 هنرمند فعال در عرصه هنر متعهد و ارزشی شروع کردیم. در شهریور 95 همزمان با اولین سالگرد فاجعه منا  با نگرشی متفاوت  به این حادثه غیر انسانی  و اعلام انزجار از مسسببان حادثه به زبان هنری و نشان دادن بی¬کفایتی رژیم آل سعود در برگزاری مناسک حج، یادواره ادبی هنری خط سرخ منا را  در 7 رشته هنری برگزار کردیم که بحمدا... با همراهی امور استانها و مراکز استانی علاوه بر اینکه آثار  قابل توجه و خوبی به دبیرخانه رسید، بازتاب گسترده ای در سطح کشور و رسانه-ها داشت و حتی برخی مراکز استانی نیز نمایشگاه آثار تجسمی منا را نیز برگزار کردند. که جا دارد در اینجا از زحمات همکاران در سطح مراکز استانی تقدیر و تشکر نماییم. تا آخر سال هم بحول و قوه الهی مجموعه فیلم های مستند مدافعان حرم (مختص شهدای آذربایجان ) و مستند سهراب؛ چریک پیر آذربایجان را تولید خواهیم نمود.
از طرفی دیگر در چشم انداز حوزه هنری استان در برنامه های محوری در دو سال اخیر، بحث کادر سازی در حوزه هنری و تربیت نیروهای متعهد هنری از میان جوانان و بویژه کودک و نوجوان مطرح است که با تفاهماتی که با کانون و اتحادیه انجمن های اسلامی دانش آموزان انجام شده و برنامه هایی که اجرا شده یا خواهد شد، در صدد تقویت هویت دینی و انقلابی  و شکل دهی شخصیت جامعه هدف با اهداف و آرمان های حوزه هنری هستیم. همچنین مساله پژوهش محوری بخصوص دانشنامه فرهنگ و هنر استان را با تشکیل کارگروهی در دستور کار است که در سال آینده به ثمر می¬نشیند.

•    نحوه تعآمل شما با کارگروه های تخصصی اداره کل امور استان ها به چه میزان بوده ؟ آیا حضور کارگروه ها توانسته در رشد و ارتقاء کیفی آثار هنری استان موثر باشد؟

بحمدا...  مسئولان کارگروه های هنری امور استانها در کارگروه تخصصی مربوط، از فعالان آن رشته و اهل هنر و ادبیات هستند و این مهم در نحوه تعامل، ارتباط و حتی بحث و گفتگو خیلی موثر و تأثیر گذار است. بنده و همکارانم با کارگروه های تخصصی واحدهای مربوطه ارتباط خوبی داریم. اعتقاد دارم کارگروه های تخصصی به عنوان بازوی فکری و اجرایی امور استانها در رشد و ارتقا کیفی آثار موثر هستند. ولی در مورد آثار هنری بومی می توان بحث کرد. بطوریکه گاه اتفاق می افتد استان لزوم پرداخت به آن را احساس می کند و چه بسا کارگروه مد نظر، لزوم اهمیت پرداخت به آن را در اولویت پایین تری قرار می دهد.

•    نظر شما در خصوص نشست سالانه معاونان فرهنگی مراکز چیست به نظر شما چه مباحثی به غیر از ارائه گزارشات آماری می تواند برای این نشست ها موثر واقع شود؟

ذات این هم‌اندیشی‌ها و دیدار بزرگان، همکاران مراکز استانی و هنرمندان فی نفسه برکت و خیر دارد. این  نوع نشست های تخصصی فرصت مهمی برای بیان مطالبات و انتظارات اداره کل و مراکز از یکدیگر است. نقدها وارد می شود. چکش کاری برنامه ها در جهت هر چه بهتر شدن با بحث و گفتگو انجام می یابد و در نهایت با هم اندیشی و تدوین راهکارهای لازم در راستای کاهش نقاط ضعف و آسیب های احتمالی و طرح نقاط قوت و جهت دهی برای ارتقای فعالیت های فرهنگی و هنری اتفاق می افتد. علاوه بر آن، سبب افزایش تعامل بیشتر و همکاری بین حوزه های هنری می شود. در مورد قسمت دوم سؤالتان، به شخصه انتظار دارم  علاوه بر ارایه گزارشات آماری و بحث های کلی تجارب موفق سایر مراکز استانی در موضوع بخصوصی طرح شود. تا همکاران از تجارب موفق یکدیگر در جهت توسعه و نیل به آرمان های حوزه هنری بیشتر استفاده نمایند چرا که ماحصل این نشستها تعیین کننده برنامه های فرهنگی و هنری یکساله مراکز خواهد بود.

•     کمبودها و نقاط ضعف حوزه هنری استان در حال حاضر کدام مسئله است ؟

کمبود فضا، ضعف زیرساخت‌ها و محدودیت فضای اداری در استان، کمبود اعتبارات مالی، عدم وجود شبکه توزیع محصولات فرهنگی، نداشتن سالن مناسب  برای اجرای برنامه های مختلف هنری، عدم وجود گالری آثار هنری و پلاتو نمایش در حال حاضر از مسایلی است که قابل طرح است. البته بحول و قوه الهی و درایت مدیریت حوزه هنری استان  در دو سال گذشته، این مشکل اخیر با تجهیز مجتمع فرهنگی سینمایی قدس در حال رفع است.

•    نسبت به سال 94 آیا حوزه هنری روند بهتری را پیش گرفته است ؟ در صورت بله یا خیر دلیل آنرا توضیح دهید؟

مطابق تعالیم اسلامی برنامه ریزی هر فرد در زندگی و مدیریت زمان او باید به گونه ای باشد که هر روز او از روز قبلش بهتر و بالاتر باشد. بحمدا... با تدابیر مدیریت تاکنون فعالیت های خوبی در این مرکز انجام شده که نشان می دهد از یک نظام برنامه-ریزی مناسب پیروی نموده است. در حد توان با کمک همکاران تلاشگر حوزه هنری استان، سعی مان بر این بوده که نسبت هدف گذاری ها با مأموریت های حوزه هنری بیشتر باشد. ما در حوزه هنری آذربایجان شرقی می توانیم ادعا کنیم که با کمترین کارکنان و حداقل هزینه ها  با شعار صرفه جویی و اقتصاد مقاومتی،  علاوه بر اجرای برنامه های متعدد فرهنگی، تولید آثار هنری خوب و قابل قبولی در سطح استان داشته باشیم. تمرکزمان بر هنرمندان بومی و حتی شهرستان های کوچک استان بوده است. استعدادهای خوبی در این زمینه  شناسایی شده است.
حوزه هنری آذربایجان شرقی به دلیل جوان بودن همکاران، از انرژی زیادی برخوردار است و این پتانسیل نقطه قوتی برای اتفاقات بهتر فرهنگی است. حتما تعجب خواهید نمود که اذعان کنم تمام برنامه های بزرگ هنری را حتی در سطح ملّی با کمک این همکاران پر انرژی که تعدادشان در حد انگشتان دست است برگزار نموده ایم.
 ارتقاء برخی از شاخص های علمی و هنری در حوزه هنری استان با حمایت مدیریت و ادامه تحصیلات عالیه همکاران  از دیگر نقاط مثبت حوزه هنری در سالهای اخیر بوده است.

•    پیشنهاد شما برای آنکه در مسیر فعالیت ها اتفاقات بهتری رخ بدهد چیست؟

دستیابی به موفقیت در گرو سه عامل: تعیین هدف، برنامه ریزی دقیق برای رسیدن به هدف، تلاش و پایداری تا رسیدن به هدف است. زیرساخت تولید محتوای فرهنگی و هنری متناسب با ارزش‌های اسلامی ایرانی و در کنار آن اهداف متعالی حوزه هنری، تربیت نیرو است. این خیلی مهم است چرا که در نگرش به عرصۀ فرهنگی باید به تربیت نیروی انسانی توجه کنیم امری که متأسفانه زیاد جدی گرفته نمی شود. به جرأت می توان گفت هر مجموعه، تفکر، سازمان هرچند امکانات مادی فراوان هم داشته باشد ولی نیروی انسانی نداشته باشد، در اصل هیچ چیزی ندارد. البته باید دقت داشته باشیم صرفِ حضور هنرمند در حوزه هنری الزاماً تبدیل شدن به یک هنرمند متعهد نیست چرا که شخصیت و اندیشه افراد در محیط های خارج از محیط حوزه شکل می گیرد. بنده بعنوان عضو بسیار کوچک حوزه هنری، شدیداً معتقدم تربیت هنرمند به صورت ساده و خطی امکان پذیر نیست. چه بسا اتفاق افتاده حوزه هنری سالها از هنرمندی حمایت کرده ولی الان آن فرد در مقابل ارزش های سازمانی است. بنابراین تربیت نیرو باید به شکل ریشه ای و اندیشه محور باشد. توجه به نسل کودک و نوجوان و آموزش و تربیت آنها مطابق با اهداف سازمانی یکی از راهکارهاست. امری که حوزه هنری در سطح کشور ورود جدی و همه جانبه در این زمینه نکرده است. در حوزه هنری استان، ما تجربه های خوبی در این زمینه داشت¬ ایم. کانون پرورشی و اتحادیه انجمن های اسلامی دانش¬آموزان از پتانسیل های خوبی برخوردار است. در وهله فعلی نیز با ایجاد پاتوق های هنری برای هنرمندان جهت تبادل نظر و تولید اثر و تلاش برای حمایت از هنرمندان ارزشی می توان  در مسیر این مهم قرا گرفت.
از طرفی بحث آموزش نیز در حوزه هنری در سالهای اخیر کمرنگ شده است. ما دیگر نمی توانیم ادعا کنیم فلان هنرمند را ما آموزش داده ایم. چیزی که در سال های اول حوزه هنری  بیشتر اتفاق میافتاد. حوزه هنری  تجربه ارزنده ای در این زمینه دارد این نهاد در زمینه پرورش و آموزش هنرمندان همسو با جریان فرهنگی انقلاب اسلامی فعالیت بسزایی داشت. طی سیاستگذاری های اخیر در سطح کشور، ما به‌جای آموزش و تربیت نیرو بیشتر به معرفی چهره‌های هنری پرداخته ایم که رشد و شکل گیری شخصیت هنری آنها جایی خارج از حوزه هنری بوده است و این آسیب جدی در مسیر چشم انداز فعالیت های آتی است.
باید توجه داشته باشیم آنچه که در روند بهتر فعالیت ها می تواند خیلی تاثیرگذار باشد در کنار سیاست های فرهنگی ابلاغی از سوی مرکز، تأکید بر شرایط بومی و توجه به شرایط اجتماعی و زیستی آن منطقه است که به نظرم باید خیلی جدی گرفته شود.

•    بهترین واحد و بخش حوزه هنری استان از نظر فعالیت و تولید‌ آثار کدام واحد تخصصی  حوزه هنری می-باشد؟
توجه به تولید یکی از اهداف مهم حوزه هنری استان آذربایجان شرقی در راستای سیاست‌های اداره کل امور استانها است. واحدهای فرهنگی هنری ما در بخش آفرینش های ادبی، ادبیات پایداری، موسیقی، هنرهای تجسمی و تصویری تولیدات خوبی ارائه نموده اند. هر چند در زمینه نمایش و پژوهش به دلیل عدم حصول شرایط آنچنانکه باید ظاهر نشده ایم. فعالیت های 4 واحد آفرینش های ادبی، ادبیات پایداری، موسیقی و هنرهای تجسمی در برگزاری کارگاه ها و ایجاد پاتوق های هنری در حد وسع و امکانات موجود، نیز چشمگیر است. با اینحال حوزه هنری استان در مقوله ادبیات پایداری پیشرفت قابل قبولی داشته؛ چرا که تا چند سال گذشته بخش ادبیات پایداری در این استان به شکل فعال وجود نداشت و الان شاهد تولید و آماده سازی چندین عنوان کتاب و صدها ساعت مصاحبه از حماسه سازی های رزمندگان استان هستیم که در آینده ان شاا... از آثار در خور توجهی خواهند بود.